Karpacz
Herb Karpacza
Dewiza: Miasto pod Śnieżką
Województwo	dolnośląskie
Powiat	jeleniogórski
Gmina • rodzaj	Karpacz miejska
Prawa miejskie	1960
burmistrz	Bogdan Malinowski
Powierzchnia	37,99 km²
Wysokość	480-885 m n.p.m.
Ludność (2009) • liczba • gęstość	4 987[1] 131,7 os./km²
Strefa numeracyjna	75
Kod pocztowy	58-540
Tablice rejestracyjne	DJE
Położenie na mapie Polski Karpacz
50°46'42″N 15°45'26″E / 50.77833, 15.75722Współrzędne: 50°46'42″N 15°45'26″E / 50.77833, 15.75722
TERC (TERYT)	5020106011
Miasta partnerskie	Gdynia, Rewal, Reichenbach/O.L., Kamenz, Buffalo, Pec pod Sněžkou
Urząd miejski ul. Konstytucji 3 Maja 54 58-540 Karpacz
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Strona internetowa miasta

Świątynia Wang

Skocznia narciarska "Orlinek"

Karpacz (niem Krummhübel) - miasto w województwie dolnośląskim, w powiecie jeleniogórskim. Położone na wysokości od 480 do 885 m n.p.m., u stóp Śnieżki (1602 m n.p.m.), w dolinie rzeki Łomnicy oraz potoków, będących jej dopływami.

W latach 1945-54 siedziba wiejskiej gminy Karpacz. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa jeleniogórskiego.

Wg danych GUS z 31 grudnia 2009, miasto liczyło 4 987 mieszkańców.

[edytuj] Struktura powierzchni

Według danych z roku 2007 ⁶ Karpacz ma obszar 37,99 km² (118. lokata w kraju), w tym:

• użytki rolne: 11%
• użytki leśne: 63%

Miasto stanowi 6,04% powierzchni powiatu.

[edytuj] Części i osiedla miasta

• Karpacz Górny
• Płóczki
• Wilcza Poręba
• Skalne Osiedle
• Brzezie Karkonoskie

[edytuj] Demografia

Dane z 31 grudnia 2007 ²:

Według danych z roku 2002 ⁶, średni dochód na mieszkańca wynosił 2139,76 zł.

[edytuj] Historia

Osada poszukiwaczy złota powstała w XII wieku. Pierwsze zapiski o Karpaczu pojawiły się w "Księgach Walońskich" z końcem XIV wieku. Płóczki po raz pierwszy wymieniono w dokumencie z dnia 21 maja 1418 roku. Podczas wojny trzydziestoletniej (1618-1648) na terenie Karpacza osiedlili się uciekinierzy religijni z Czech. Po wybudowaniu kaplicy św. Wawrzyńca na Śnieżce (poświęconej 10 sierpnia 1681 roku przez cysterskiego opata Bernarda Rosa), Karpacz znalazł się na szlaku tzw. turystyki pielgrzymowej. W 1772 roku założono szkołę ewangelicką. Poświęcony w dniu 28 lipca 1844 r. drewniany kościółek ewangelicki, sprowadzony z norweskiego miasteczka Vang przez króla Prus Fryderyka Wilhelma IV, stał się atrakcją turystyczną Karpacza - znany obecnie jako Świątynia Wang. W związku z napływem turystów, w II połowie XIX wieku nastąpił rozwój osady: powstały hotele, zajazdy i gospody. W Karpaczu Górnym w 1914 r. znajdowało się 12 hoteli i 54 pensjonaty, dysponujące łącznie około tysiącem miejsc noclegowych^[2].

W 1945 miejscowość została wcielona do Polski. Dotychczasową ludność wysiedlono do Niemiec. Prawa miejskie uzyskał Karpacz w 1960.^{[potrzebne źródło]}

[edytuj] Transport i komunikacja

Historia kolei w Karpaczu sięga schyłku XIX w. 1 lipca 1895 uruchomiono 6,9 km 1-torową linię kolejową Mysłakowice-Karpacz. 19 czerwca 1934 zakończono elektryfikację tej linii (napięcie prądu: 16 kV, prąd zmienny o częstotliwości 16⅔ Hz). Trakcję elektryczną zlikwidowano wkrótce po zakończeniu II wojny światowej (8 lipca 1945). W kwietniu 2000 wstrzymano na niej ruch pasażerski a w styczniu 2003 zawieszono także przewozy towarowe. Na 3,14 km odcinku Karpacz - Miłków wznowiono w sierpniu 2006 ruch drezynowy.^[3]

[edytuj] Klimat

W latach powojennych uruchomiono w Karpaczu, (wys. 700 m n.p.m., Współrzędne: 50°46'N 15°45'E / 50.767, 15.75) klimatologiczna stację meteorologiczną. Jej poprzedniczka, na wys. 605 m n.p.m., istniała i prowadziła pomiary meteo już w 1891. Średnie roczne ciśnienie atmosferyczne, w latach 1954-1965, wyniosło 932,6 hPa. Nieco wyższe wartości odnotowywano zazwyczaj w cieplejszej połowie roku, od maja do października - średnie ciśnienie miesięczne wahało się w przedziale od 933,7 hPa (maj i lipiec) do 935,2 hPa (wrzesień). Ze względu na usytuowanie stacji meteo na pn.-wsch. stoku i przewagę wiatrów NW notuje się bardzo wysoką frekwencję cisz (58,8%). W Karpaczu prawie 28% wszystkich wiatrów towarzyszy zjawiskom fenowym. Średnio, przez 11 dni w roku (zazwyczaj jesienią i zimą) w Karpaczu występują silne wiatry o prędkości przekraczającej 15 m/s.^[4]

Średnia temperatura roczna w latach 1931-1970 wyniosła +5,9°C. Najzimniejszym miesiącem jest styczeń ze średnią dobową wynoszącą -5,4°C. W Karpaczu najcieplejsze bywają lipiec i sierpień ze średnimi temperaturami wynoszącymi odpowiednio: +14,9°C i +14,3°C. Rocznie notuje się tu zazwyczaj 93 dni ze średnią temperaturą dobową poniżej 0°C (początek 7 XII, koniec 11 III), 195 dni ze średnią temperaturą powyżej +5°C (od 13 IV do 26 X) i 132 dni z temperaturą dobową przekraczającą +10°C. W środku lipca (od 12 do 24) - średnio przez 13 dni - średnia dobowa przekraczała w cieniu +15°C.^[5]

[edytuj] Kościoły

Na terenie miasta działalność duszpasterską prowadzą następujące kościoły:

• Kościół Rzymskokatolicki
• Kościół Ewangelicko-Augsburski

[edytuj] Atrakcje

• Karkonosze z najwyższym szczytem Sudetów - Śnieżką
• kościół ewangelicki tzw."Świątynia Wang"
• Muzeum Sportu i Turystyki w Karpaczu
• Muzeum Zabawek
• skocznia narciarska Orlinek
• Tor saneczkowy "Kolorowa"
• Karkonoskie Drezyny Ręczne
• Zapora na Łomnicy

[edytuj] Sąsiednie gminy

Kowary, gmina Podgórzyn. Gmina sąsiaduje z Czechami.

Przypisy

[edytuj] Zobacz też

• Karpacz Górny
• Karpacz (stacja kolejowa)
• Bierutowice

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Oficjalna strona internetowa miasta
• Karpacz 360 - Wirtualny Karpacz
• Mapy: Autopilot • Google Maps • Targeo • Zumi
• Zdjęcia satelitarne: Google Maps • Wikimapia • Zumi

p • d • e Miasta województwa dolnośląskiego Bardo • Bielawa • Bierutów • Bogatynia • Boguszów-Gorce • Bolesławiec • Bolków • Brzeg Dolny • Bystrzyca Kłodzka • Chocianów • Chojnów • Duszniki-Zdrój • Dzierżoniów • Głogów • Głuszyca • Góra • Gryfów Śląski • Jawor • Jaworzyna Śląska • Jedlina-Zdrój • Jelcz-Laskowice • Jelenia Góra • Kamienna Góra • Karpacz • Kąty Wrocławskie • Kłodzko • Kowary • Kudowa-Zdrój • Lądek-Zdrój • Legnica • Leśna • Lubań • Lubawka • Lubin • Lubomierz • Lwówek Śląski • Mieroszów • Międzybórz • Międzylesie • Milicz • Mirsk • Niemcza • Nowa Ruda • Nowogrodziec • Oborniki Śląskie • Oleśnica • Olszyna • Oława • Piechowice • Pieńsk • Pieszyce • Piława Górna • Polanica-Zdrój • Polkowice • Prochowice • Prusice • Przemków • Radków • Siechnice • Sobótka • Stronie Śląskie • Strzegom • Strzelin • Syców • Szczawno-Zdrój • Szczytna • Szklarska Poręba • Ścinawa • Środa Śląska • Świdnica • Świebodzice • Świeradów-Zdrój • Świerzawa • Trzebnica • Twardogóra • Wałbrzych • Wąsosz • Węgliniec • Wiązów • Wleń • Wojcieszów • Wołów • Wrocław • Zawidów • Ząbkowice Śląskie • Zgorzelec • Ziębice • Złotoryja • Złoty Stok • Żarów • Żmigród

p • d • e Powiat jeleniogórski Miasta Karpacz • Kowary • Piechowice • Szklarska Poręba Gminy miejskie Karpacz • Kowary • Piechowice • Szklarska Poręba Gminy wiejskie Janowice Wielkie • Jeżów Sudecki • Mysłakowice • Podgórzyn • Stara Kamienica